Το υλικό του επεισοδίου
Τρία εγχειρίδια, και τι εμφανίζεται για πρώτη φορά στο καθένα
| Βιβλίο | Πού και πότε | Τι πρωτοεμφανίζεται εκεί |
|---|---|---|
| Traité théorique et pratique du Jeu des Échecs, par une société d'amateurs | Παρίσι, 1775 | Η ΠΡΩΤΗ ΔΗΜΟΣΙΕΥΜΕΝΗ ΟΛΛΑΝΔΙΚΗ (1.d4 f5) και, συμμετρικά, το άνοιγμα Bird (1.f4) — «δύο ανοίγματα που έχουν μια συμμετρία μεταξύ τους». Επίσης παρτίδες Γαλλικής άμυνας. Και στο πέμπτο κεφάλαιο: το πρώτο παράδειγμα χρήσης του όρου opposition σε φινάλε πιονιών, πάνω σε συγκεκριμένη θέση, με αναφορά και στη μακρινή οποζισιόν. Συγγραφείς κατά το επεισόδιο: Bernard, Carrière, Léger, Garnier, Verdoni και Del Gimenez — «ονόματα εντελώς άγνωστα στους σκακιστές σήμερα» |
| Elias Stein — «Νέο δοκίμιο για το παιχνίδι του σκακιού, με στρατιωτικές σκέψεις σχετικές με αυτό το παιχνίδι» | Χάγη, περίπου δέκα χρόνια αργότερα | ΤΟ ΠΡΩΤΟ ΣΚΑΚΙΣΤΙΚΟ ΒΙΒΛΙΟ ΠΟΥ ΕΚΔΟΘΗΚΕ ΣΤΗΝ ΟΛΛΑΝΔΙΑ — γαλλόφωνο. Προτείνει το f5 ως τρόπο αποφυγής του γκαμπί της Βασίλισσας, με «πολύ υποτυπώδη ανάλυση», και επαναλαμβάνει την ίδια ακριβώς παρτίδα που υπάρχει στο εγχειρίδιο των Γάλλων. ΕΔΩ ΕΙΝΑΙ ΚΑΙ Η ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΟΝΟΜΑ: το βιβλίο μεταφράστηκε στα ολλανδικά πενήντα με εξήντα χρόνια αργότερα, και γι' αυτό το 1.d4 f5 λέγεται Ολλανδική — παρότι πρωτοτυπώθηκε σε γαλλικό εγχειρίδιο |
| Philipp Julius van Zuylen van Nyevelt — «Chess superiority made easy for everyone, especially ladies who love this amusement» | Ολλανδία, το δεύτερο βιβλίο της | Και αυτό γαλλόφωνο. Δεν ασχολείται καθόλου με το άνοιγμα. Εδώ έχουμε την ΠΡΩΤΗ ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΤΑ ΚΡΙΣΙΜΑ ΤΕΤΡΑΓΩΝΑ στα φινάλε πιονιών. Και κάτι ακόμα: μια πρόταση για την ανανέωση του παιχνιδιού, ότι οι δύο παίκτες μπορούν να συμφωνήσουν να ανακατεύεται η θέση των κομματιών πίσω από τα πιόνια — «η πρώτη ιστορική αναφορά πάνω σε αυτό που στη συνέχεια γίνεται ο Fischer Random και σήμερα το ονομάζουμε Freestyle Chess» |
| ⚠️ Πλαίσιο: πού αλλού υπάρχει ο όρος opposition | νωρίτερα, αλλά χωρίς παράδειγμα | Στο εγχειρίδιο του Giambattista Lolli ο όρος υπάρχει, «αλλά σε ένα τελείως θεωρητικό απόσπασμα που δεν έχει ένα παράδειγμα επί συγκεκριμένης θέσης». Υπάρχει και ένα ανέκδοτο χειρόγραφο του 1772 με ολόκληρο κεφάλαιο για την οποζισιόν, που αποδίδεται στον μαθηματικό Gaspard Monge ύστερα και από γραφολογική εξέταση — έγινε γνωστό πολύ αργότερα, όταν ο von der Lasa το αγόρασε από ιδιωτική βιβλιοθήκη στα μέσα του 19ου αιώνα |
| ⚠️ Γιατί εκδίδονταν γαλλικά βιβλία στην Ολλανδία | 17ος–18ος αιώνας | Δεν είναι παραδοξότητα. Στο 07:07: «η Ολλανδία εκείνη την περίοδο, και ήδη από τον 17ο αιώνα, θεωρούνταν ένα κράτος, μια κοινωνία πολύ πιο ανοιχτή· φιλόσοφοι και διάφοροι που δεν τους ήθελε η χώρα τους πήγαιναν εκεί, έμεναν, έγραφαν και εξέδιδαν βιβλία. Δεν είναι δηλαδή καθόλου περίεργο να βλέπουμε να εκδίδονται στην Ολλανδία βιβλία άλλων γλωσσών» |
Evans – McDonnell, Λονδίνο 1826: η πρώτη καταγεγραμμένη παρτίδα με το Γκαμπί του Evans
William Davies Evans - Πηγή: Authors name is unknown. · Public domain · Wikimedia Commons
Pierre Saint-Amant - Πηγή: άγνωστος δημιουργός · Public domain · Wikimedia Commons
Alexandre Louis Honoré Lebreton Deschapelles (1780–1847) - Πηγή: άγνωστος δημιουργός · Public domain · Wikimedia Commons
Οι σωζόμενες παρτίδες του Deschapelles (5 παρτίδες)
Cochrane – «Ο Τούρκος», 1820
