Προηγούμενο
#26 - Καπαμπλάνκα: Μια Συνολική Αποτίμηση
Το υλικό του επεισοδίου
Emanuel Lasker - Πηγή: άγνωστος δημιουργός · CC BY-SA 3.0 de · Wikimedia Commons
José Capablanca - Πηγή: Harris & Ewing, photographer · Public domain · Wikimedia Commons
Alexander Alekhine - Πηγή: άγνωστος δημιουργός · Public domain · Wikimedia Commons
Τα τέσσερα στερεότυπα για τον Capablanca
| Το στερεότυπο | Πού στο επεισόδιο | Τι δείχνουν τα στοιχεία |
|---|---|---|
| «Δεν τον ενδιέφεραν τα ανοίγματα» | 09:56 | Ο μύθος τον βόλευε και, κατά τους Linder, τον καλλιέργησε. Το 5...f5 στην Ισπανική στη Βουδαπέστη και το Βερολίνο του 1928 και η απάντηση στο Modern Benoni του Marshall το 1927 είναι προϊόντα μελέτης, όχι έμπνευσης |
| «Σαν μηχανή» | 14:38 | Ο Réti μιλάει για το σκάκι ως μητρική του γλώσσα, ο Botvinnik για απλότητα «ασύγκριτα όμορφη στο γνήσιο βάθος της», ο Bronstein για κρυστάλλινη διαύγεια. Και ο Lasker, μετά το 1936: πιο ικανός για παιχνίδι φαντασίας απ' όσο ο ίδιος συνειδητοποιεί |
| «Το σκάκι πεθαίνει από ισοπαλία» | 32:02 | Αυτό το υποστήριξε όντως. Πρότεινε σκακιέρα 10x10 με δύο νέα κομμάτια — όχι την 10x8 που έμεινε ως «Capablanca chess». Ο Troitzky απάντησε ότι σε εκατό τετράγωνα αξιωματικός και ίππος δεν δίνουν ματ |
| «Το σκάκι ήταν χόμπι» | 37:18 | Η διπλωματική θέση ήταν σχεδόν τυπική. Ήθελε έναν θεσμικό τίτλο ώστε το βιοτικό του επίπεδο να μην εξαρτάται από τα αποτελέσματα |
Capablanca – Marshall, Νέα Υόρκη 1918: το Γκαμπί Marshall
Το 5...f5 στην Ισπανική: Βουδαπέστη και Βερολίνο 1928 (2 παρτίδες)
Capablanca – Marshall, Νέα Υόρκη 1927: το Modern Benoni
Οι δύο άκρες του αήττητου σερί: Chajes 1916 και Réti 1924 (2 παρτίδες)
Η καριέρα του Capablanca σε αριθμούς
| Παρτίδες σε τουρνουά και ματς | 603, μαζί με τις ανεπίσημες |
| Νίκες | 318 |
| Ισοπαλίες | 251 |
| Ήττες | 34 — κάτω από 6%, από τα καλύτερα ποσοστά στην ιστορία |
| Αήττητο σερί | Από την ήττα από τον Chajes (10/02/1916) ως την ήττα από τον Réti (21/03/1924): 63 παρτίδες, 40 νίκες και 23 ισοπαλίες |
Ο Capablanca στις μετρήσεις ακρίβειας με υπολογιστή
| Μέτρηση | Τι μετρά | Πού βγαίνει ο Capablanca |
|---|---|---|
| Matej Guid & Ivan Bratko, Πανεπιστήμιο της Λιουμπλιάνα, 2006 | Πόσο απέχει η κίνηση που παίχτηκε από την καλύτερη της μηχανής Crafty, σε παρτίδες ματς για τον παγκόσμιο τίτλο | Πρώτος από όλους τους παγκόσμιους πρωταθλητές, και με το μικρότερο ποσοστό σοβαρών λαθών |
| chess.com, δείκτης CAPS, περίπου δέκα χρόνια αργότερα (όπως ειπώθηκε στο επεισόδιο) | Ποσοστό συμφωνίας με τις κορυφαίες μηχανές | Έβδομος, πίσω από Carlsen, Kramnik, Kasparov, Fischer, Anand και Karpov — 81,75% έναντι 85,26% του Carlsen. Ο μόνος πριν από τον Fischer στη λίστα |
Alexei Troitzky (1866–1942), γύρω στο 1913 — ο συνθέτης σπουδών που απάντησε στη σκακιέρα 10x10 με ένα φινάλε - Πηγή: άγνωστος δημιουργός (Magyar Sakkvilág, 13/07/1913, σ. 99) · Public domain · Wikimedia Commons
Genna Sosonko — το κεφάλαιο «I Knew Capablanca» στο The Essential Sosonko είναι οι συνομιλίες του με την Olga Capablanca το 1984 - Πηγή: The original uploader was Jaapvanderkooij at Dutch Wikipedia. (Orig… · CC BY-SA 2.5 · Wikimedia Commons
Max Euwe — για τον Capablanca «άψογος τζέντλεμαν, αλλά κάπως άνοστος». Η ήττα του Alekhine από αυτόν το 1935 είναι το θέμα της κουβέντας με την Olga - Πηγή: Hans van Dijk for Anefo · CC0 · Wikimedia Commons
Gideon Ståhlberg — μιλούσε με την Olga σε έναν κήπο κοντά στο Κάρλοβι Βάρι το καλοκαίρι του 1936, όταν τους πλησίασε ο Alekhine - Πηγή: Wim van Rossem for Anefo · CC BY-SA 3.0 nl · Wikimedia Commons
Η αρρώστια, από τα πρώτα συμπτώματα ως τη νεκροψία
| Πότε | Τι |
|---|---|
| 1921, 33 ετών | Ασαφή συμπτώματα που τότε ονόμαζαν «διαταραχές του αίματος». Ο ίδιος έλεγε ότι ένιωθε καλύτερα σε υψόμετρο |
| Ιούνιος 1929 | Επίσημη διάγνωση αρτηριακής υπέρτασης. Ο πατέρας του είχε πεθάνει από το ίδιο, και αργότερα και ο γιος του |
| Σε όλη την καριέρα | Επεισόδια κενών μνήμης μέσα στην παρτίδα, που ταυτοποιήθηκαν αργότερα ως κενοτοπιώδεις κρίσεις από την ανεξέλεγκτη υπέρταση |
| 1938, 50 ετών | Δυσκολία στην ανάλυση μετά την τέταρτη ώρα, παγωμένο νερό στο μέτωπο για τους πονοκεφάλους. Παίζει στο AVRO αντίθετα με τη συμβουλή του γιατρού του και τερματίζει προτελευταίος |
| 1942 | Πίεση 210/180· με θεραπεία πέφτει στο 180/130, για λίγο. Δύο μέρες πριν το τέλος, από 200/160 ως 240/160 |
| 7 Μαρτίου 1942 | Καταρρέει στο Manhattan Chess Club. Στο Mount Sinai, το νοσοκομείο όπου είχε πεθάνει ο Lasker, η πίεση είναι 280/140 |
| 8 Μαρτίου 1942, 6 π.μ. | Πεθαίνει, 53 ετών. Η νεκροψία βρίσκει ενδοεγκεφαλική αιμορραγία από ανεξέλεγκτη υπέρταση· η καρδιά ζύγιζε 575 γραμμάρια |
Botvinnik – Capablanca, AVRO 1938: το 30.Ba3
Οι πηγές του επεισοδίου, και τι λέγεται για την καθεμία
| Συγγραφέας | Τίτλος | Έκδοση | Τι λέγεται γι' αυτό |
|---|---|---|---|
| Edward Winter | Capablanca: A Compendium of Games, Notes, Articles, Correspondence… | McFarland, 1989 | Το ένα από τα δύο βιβλία που χρειάζονται: για τα έγγραφα — αλληλογραφία, παρτιδόφυλλα, χαμένα άρθρα που ξέθαψε ο ιστορικός |
| Miguel A. Sánchez | Jose Raul Capablanca: A Chess Biography | McFarland, 2023 | Το άλλο: για τη ζωή και το παιχνίδι του, και για τα παραρτήματα — τα άρθρα της Crítica, η υγεία του, οι πάτρονες, τα χόμπι |
| Isaak & Vladimir Linder | Jose Raul Capablanca: 3rd World Champion | Russell Enterprises, 2009 | Τα τέσσερα στερεότυπα, και οι αριθμοί της καριέρας |
| Genna Sosonko | The Essential Sosonko, κεφάλαιο «I Knew Capablanca» | Οι συναντήσεις με την Olga το 1984. «Διασκεδαστικό και τρυφερό», και το προτείνει ανεπιφύλακτα | |
| Matej Guid & Ivan Bratko | Computer Analysis of World Chess Champions | ICGA Journal 29:2, 2006 | Η πρώτη μέτρηση ακρίβειας με υπολογιστή, που έβγαλε τον Capablanca πρώτο |