Ο Esipenko πρωταθλητής Ρωσίας, κοντά στην γενέτειρα του

Αήττητος με 7½ στα 11, μόνος πρώτος από τον 4ο γύρο και με τον τίτλο κλειδωμένο έναν γύρο πριν από το τέλος. Ο Najer, ο Paravyan και ο Ponkratov τερμάτισαν δεύτεροι με 6

Ροστόφ-ον-Ντον, 1-12 Οκτωβρίου 2026

Ο GM Andrey Esipenko κέρδισε το 79ο πρωτάθλημα Ρωσίας ανδρών, το Russian Super Final που παίχτηκε από την 1η ως τις 12 Οκτωβρίου στο Ροστόφ-ον-Ντον. Έκανε 7½ βαθμούς στους 11, με τέσσερις νίκες και επτά ισοπαλίες, χωρίς ήττα. Τον τίτλο τον εξασφάλισε από τον 10ο γύρο. Ήταν το φαβορί βάση Elo και έπαιζε στην έδρα του, αφού γεννήθηκε στο Novocherkassk της ίδιας επαρχίας [oblast]. Τρεις παίκτες μοιράστηκαν τη δεύτερη θέση με 6 βαθμούς, ο Evgeniy Najer, ο David Paravyan και ο Pavel Ponkratov, με αυτή τη σειρά στα κριτήρια ισοβαθμίας.

Τελική βαθμολογία

Οι πέντε πρώτοι παίρνουν πρόκριση για το Παγκόσμιο Κύπελλο του 2027. Την πέμπτη θέση, μέσα σε τριπλή ισοβαθμία με 5½, την πήρε ο Aleksey Grebnev.

Ένα Σούπερ Φινάλε στον Νότο

Για πρώτη φορά το Σούπερ Φινάλε πήγε στον Νότο της Ρωσίας, όπως τόνισε στην εναρκτήρια συνέντευξη Τύπου ο εκτελεστικός διευθυντής της Ρωσικής Ομοσπονδίας, Aleksandr Tkachev. Οι παρτίδες παίχτηκαν στο ξενοδοχείο Grand Rostov Hyatt Regency, μαζί με το γυναικείο πρωτάθλημα, με ρυθμό 90 λεπτά για 40 κινήσεις, 30 λεπτά για το υπόλοιπο και 30 δευτερόλεπτα προσαύξηση από την πρώτη κίνηση. Προτάσεις ισοπαλίας δεν επιτρέπονταν ως και την 40ή κίνηση. Το έπαθλο ήταν 7 εκατομμύρια ρούβλια στο ανδρικό και 4 στο γυναικείο. Ο πρωταθλητής και η πρωταθλήτρια πήραν από ένα αυτοκίνητο LADA.

Η πόλη έδωσε στη διοργάνωση τον τόνο ενός τοπικού γεγονότος. Στην τελετή έναρξης, στις 30 Σεπτεμβρίου, ο GM Dmitry Kryakvin, ο σχολιαστής της μετάδοσης, παρουσίασε το νέο του βιβλίο «Andrey Esipenko, ο ήρωας του σκακιού του Ντον», με πρόλογο του κυβερνήτη της περιφέρειας. Οι παίκτες βρήκαν τον αριθμό κλήρωσης σε σελιδοδείκτες μέσα σε αντίτυπα του ίδιου βιβλίου. Την πρώτη συμβολική κίνηση, στην Esipenko – Inarkiev του 1ου γύρου, την έκαναν ο κυβερνήτης Yury Slyusar και ο ηθοποιός Konstantin Khabensky.

Ο Esipenko κέρδισε εκείνη την παρτίδα και δεν έχασε καμία άλλη. Υπερασπιστής του τίτλου ήταν ο Arseniy Nesterov, που τελείωσε έβδομος με μία μόνο νίκη. Ο δεύτερος κατά Elo, ο Ernesto Inarkiev, τελείωσε τελευταίος.

Τρεις γύροι αναμονής

Μετά τον 1ο γύρο προηγούνταν ο Esipenko και ο Grebnev, που κέρδισε τον Najer με τα λευκά. Στον 2ο ο Savva Vetokhin κέρδισε με τα μαύρα τον Ponkratov, ο Goganov επίσης με τα μαύρα τον Popov και ο Kokarev τον Zvjaginsev. Έτσι πέντε παίκτες βρέθηκαν μαζί στην κορυφή με 1½. Στον 3ο ο Dmitry Kokarev κέρδισε με τα μαύρα τον Grebnev και έμεινε μόνος πρώτος με 2½, μισό βαθμό μπροστά από τον Esipenko και τον Vetokhin.

Ο 4ος γύρος: ο Esipenko παίρνει την κορυφή

Στον 4ο γύρο οι δύο πρώτοι συναντήθηκαν, με τον Kokarev να έχει τα λευκά. Η Σικελική με τη βαριάντα Kalashnikov έμεινε ισόπαλη για είκοσι πέντε κινήσεις. Ο Kokarev έφυγε από τη θεωρία με το 18.Rc1N. Η μοναδική προηγούμενη παρτίδα της βάσης ήταν παρτίδα αλληλογραφίας του 2023, όπου είχε παιχτεί 18.Rd1. Το πρώτο αμφίβολο βήμα ήταν το 24.Nb5?!, που δίνει τον ίππο για πιόνια μετά τα 24...axb5 25.cxb5 -έπρεπε 24.Rg2-, όμως η θέση είχε ακόμη παιχνίδι. Κρίθηκε στην 28η, με το 28.Qa3?! εκεί που ο λευκός έπρεπε να συνεχίσει με 28.Rg2. Από εκεί ο Esipenko δεν άφησε περιθώρια. Το 36.Qa5?? σε ήδη χαμένη θέση επέτρεψε απλώς ματ με το 36...Nd3. Ο Kokarev εγκατέλειψε.

Την ίδια μέρα ο Ivan Popov κέρδισε τον Grebnev σε 23 κινήσεις. Εδώ η ιστορία είναι η προετοιμασία. Σε μια Najdorf με 6.Be2, ολόκληρη η παρτίδα ως την τελευταία κίνηση υπάρχει ήδη στη βάση. Το λάθος ήταν το 20...g6? -έπρεπε 20...Rc5- και μετά τα 21.b4 Rc8 22.a4 Rc3 23.Ka2 ο πύργος του μαύρου στο c3 δεν έχει διέξοδο. Η θέση μετά το 23.Ka2 είχε παιχτεί τέσσερις φορές πριν και τις τέσσερις κέρδισε ο λευκός. Η μία από αυτές ήταν του ίδιου του Popov, στο Παγκόσμιο Εφήβων του 2007, απέναντι στον Djurabek Khamrakulov.

Ο 5ος γύρος: δύο φινάλε

Ο Esipenko συνέχισε με τα λευκά απέναντι στον ίδιο Popov. Έφυγε από τη θεωρία με το 12.Rab1N, εκεί που οι δεκαπέντε προηγούμενες παρτίδες προτιμούσαν κυρίως 12.Bh6 -πέντε φορές- ή 12.b3. Η παρτίδα ξαναμπήκε αμέσως στη θεωρία από άλλη σειρά κινήσεων, γιατί η θέση μετά το 12...a6 υπήρχε σε μία μόνο παρτίδα, την Korchnoi – Almasi της Ολυμπιάδας του Τορίνο το 2006, όπου ο λευκός είχε παίξει 13.Rfc1. Ο Esipenko έπαιξε εκεί 13.Bh6N. Ο Popov κράτησε την ισορροπία ως την 34η και πριν από τον χρονικό έλεγχο έπαιξε το 34...Rg8+? -έπρεπε 34...Kg8 ή 34...Kg7- και αμέσως μετά το 35...Qf8?!. Ο λευκός άλλαξε κομμάτια στη σωστή στιγμή και πέρασε σε κερδισμένο φινάλε ίππων, που το ολοκλήρωσε στην 51η.

Ο Paravyan πήρε την πρώτη και μοναδική του νίκη στο τουρνουά από τον Kokarev. Στην Ινδική του Βασιλιά της παρτίδας ο μαύρος έφυγε από τη θεωρία με το 12...Bf5N, εκεί που η μοναδική προηγούμενη παρτίδα, Mateuta – Biro του 2002, είχε 12...Nd7. Κρίθηκε σε φινάλε πύργων με ένα πιόνι η κάθε πλευρά. Μετά το 63.Kc5 η μόνη κίνηση που κρατάει την ισοπαλία, σύμφωνα με τα tablebases, είναι το 63...Ke4, που χτυπά τον πύργο. Ο Kokarev έπαιξε 63...Rc6+? και μετά το 64.Kb5 ο λευκός πήρε το πιόνι του b7 και κέρδισε. Η ρωσική ομοσπονδία το χαρακτήρισε «η τελευταία παγίδα» και ήταν ακριβώς αυτό.

Μετά τον 5ο γύρο ο Esipenko είχε 4 βαθμούς, μισό μπροστά από τον Ponkratov, που είχε κερδίσει δύο συνεχόμενες παρτίδες.

Η εβδομάδα του Najer

Στον 6ο γύρο ο Najer κέρδισε με τα μαύρα τον Ponkratov σε φινάλε πύργων εβδομήντα πέντε κινήσεων, όπου και οι δύο έκαναν λάθη μετά τον χρονικό έλεγχο. «Νομίζω ότι άφησα όλο το πλεονέκτημα να φύγει, αλλά κάποια προβλήματα παρέμεναν και στο τέλος κατάφερα να φέρω την παρτίδα στη νίκη», είπε ο ίδιος μετά την παρτίδα. Ο Nesterov πήρε την πρώτη του νίκη από τον Inarkiev και ο Esipenko έμεινε ισόπαλος με τον Goganov.

Ακολούθησε η μοναδική ελεύθερη μέρα, στις 7 Οκτωβρίου, με σιμουλτανέ του Esipenko και του Kryakvin απέναντι σε είκοσι ένα παιδιά της περιφέρειας.

Στον 7ο γύρο ο Najer, προπονητής της ρωσικής γυναικείας ομάδας, έπαιξε την παρτίδα του τουρνουά. Ο Kryakvin την ανέλυσε αργότερα σε ξεχωριστό άρθρο της ομοσπονδίας. Ο Najer, που κατά κανόνα ανοίγει με 1.e4, διάλεξε 1.Nf3 και 2.b3 και θυσίασε πιόνι με το 6.e4!?. Κατά τον Kryakvin η ιδέα ανήκει σε ένα σύστημα που χρησιμοποιούν ο Daniil Dubov και ο Jose Martinez Alcantara, γνωστός στο διαδίκτυο ως «Jospem». Μετά τα 6...dxe4 7.dxe4 Nxe4 8.Qe2 Nxd2 ο λευκός έκανε μεγάλο ροκέ, 9.O-O-O, προσφέροντας και δεύτερο πιόνι.

Εκεί ο Nesterov έπαιξε 9...Bd6N, εκεί που οι δύο προηγούμενες παρτίδες της βάσης είχαν 9...Nxb3+ και 9...Nc6, μία η καθεμία. Ο Kryakvin αναφέρει μια παρτίδα ράπιντ με το 9...Bd6, Rumyantsev – Averin, που δεν υπάρχει στη βάση μας. Το σωστό ήταν το 9...Nxb3+ πρώτα, όπως είπε στη συνέντευξη Τύπου ο ίδιος ο Najer. Το πραγματικό λάθος όμως ήταν το 12...Na6?!, που δίνει το b7. Μετά τα 13.Bxb7 Nb4 14.Be4 η επίθεση στο ροκέ του μαύρου προχωρούσε με υλική ισορροπία πια. Ο Najer παραδέχτηκε ότι το 17.g5 ήταν η πολύπλοκη επιλογή, αφού το 17.Bxh7+ Kxh7 18.Ne4 τελείωνε την υπόθεση πιο απλά. Η θέση όμως έμεινε κερδισμένη. Μετά τα 24.f4 Qh2 25.Rg6 fxe4 26.fxe5 e3 27.Qd3 Rf7 28.Rxe6 e2 ο μαύρος εγκατέλειψε, πριν από το ματ σε δύο. Ο Kryakvin έγραψε ότι ο Nesterov δεν θα έχανε αν είχε δει, έστω και πρόχειρα, το υλικό του Dubov.

Την ίδια μέρα ο Esipenko κέρδισε τον Zvjaginsev σε μια ακόμη πιο ταραγμένη παρτίδα. Ο μαύρος έφυγε από τη θεωρία με το 11...Qb6N -η μοναδική προηγούμενη παρτίδα είχε 11...d6- και κράτησε τον λευκό βασιλιά στο κέντρο με το 18...Bf2+ 19.Kd1. Το 20...Rc4? -έπρεπε 20...Rxc1+- έδωσε στον λευκό πλεονέκτημα, το 21.Qxh7? το επέστρεψε και ο μαύρος είχε πάλι ελαφρώς καλύτερη θέση. Τότε ήρθε το 22...Ne3+?!, που η ομοσπονδία το περιέγραψε ως «εντυπωσιακό αλλά λάθος». Το σωστό ήταν 22...Rxc3. Μετά το 25...b4? ο Esipenko μέτρησε καλύτερα τις περιπλοκές και ο Zvjaginsev εγκατέλειψε στην 34η.

Ο Grebnev κέρδισε τον Ponkratov σε 24 κινήσεις και ο Popov τον Vetokhin με τα μαύρα. Μετά τον 7ο γύρο ο Esipenko είχε 5½, ενάμιση βαθμό μπροστά από τον Najer και τον Paravyan.

Τέσσερις ισοπαλίες και ένας τίτλος

Από εκεί ο Esipenko δεν χρειαζόταν άλλο ρίσκο και δεν πήρε. Έφερε ισοπαλία στους τέσσερις τελευταίους γύρους, απέναντι στον Grebnev, τον Ponkratov, τον Paravyan και τον Vetokhin. Κανένας διώκτης του δεν έκλεισε την απόσταση. Στον 8ο γύρο ο Inarkiev πήρε την πρώτη του νίκη, από τον Popov. Στον 9ο ο Zvjaginsev κέρδισε τον Vetokhin με τα μαύρα σε μια Najdorf.

Ο τίτλος κλείδωσε στον 10ο γύρο, με την πιο σύντομη παρτίδα του τουρνουά. Η Esipenko – Paravyan ήταν Πετρόφ με 3.d4 και ο λευκός θυσίασε ίππο με το 6.Nxf7 Kxf7 7.Qh5+. Είναι γνωστός δρόμος προς την επανάληψη και μετά τα 7...Ke7 8.Qe2 Kf7 9.Qh5+ Ke7 η θέση επαναλήφθηκε τρεις φορές στην 11η κίνηση. Ο κανονισμός απαγόρευε προτάσεις ισοπαλίας ως την 40ή κίνηση, όχι όμως την επανάληψη. Ο Najer έμεινε ισόπαλος με τον Goganov, ο Esipenko έμεινε ενάμιση βαθμό μπροστά με έναν γύρο να μένει. Η ομοσπονδία τον ανακήρυξε πρωταθλητή το ίδιο απόγευμα. Την ίδια μέρα ο Ponkratov κέρδισε τον Kokarev σε 22 κινήσεις και ανέβηκε στη δεύτερη θέση, μαζί με τον Najer και τον Paravyan.

Ο 11ος γύρος έληξε με έξι ισοπαλίες. Στην τελετή λήξης ο δήμαρχος του Ροστόφ, Aleksandr Skryabin, χάρισε στον πρωταθλητή ένα βιβλίο για τον Andrey Baykov, τον δήμαρχο που έχτισε την πόλη τον 19ο αιώνα και ο Esipenko του αντιχάρισε ένα βιβλίο με τις επιλεγμένες παρτίδες του.

Ο Ponkratov και τα νούμερα

Μόνο 22 από τις 66 παρτίδες είχαν νικητή, το 33%. Ο Paravyan τελείωσε δεύτερος με δέκα ισοπαλίες και μία νίκη, χωρίς ήττα, όπως ο Esipenko. Ο Ponkratov ήταν το αντίθετο. Είχε επτά αποφασιστικές παρτίδες, τέσσερις νίκες και τρεις ήττες και έφτασε κι αυτός στους 6 βαθμούς.

Όλες οι παρτίδες του πρωταθλήματος

Φωτογραφίες: Andrey Esipenko, Stefan64, 2023, CC BY-SA 3.0 · Evgeniy Najer, Stefan64, 2019, CC BY-SA 4.0 · David Paravyan, GibChess, 2020, CC BY 3.0 -όλες από το Wikimedia Commons-.

Πηγές

• Ρωσική Ομοσπονδία Σκακιού (ruchess.ru), ρωσικά: προαναγγελία (30/9), τελετή έναρξης (30/9), ανταποκρίσεις και των έντεκα γύρων (1-13/10), σιμουλτανέ (7/10).
• Dmitry Kryakvin, «Эпистолярное наследие неопубликованных писем», ruchess.ru, 13/10/2026 -ανάλυση της Najer – Nesterov-.
• The Week in Chess 1665 και 1666: οι 66 παρτίδες.
• Πίνακες φινάλε Syzygy (tablebase.lichess.ovh) για το φινάλε Paravyan – Kokarev.