Ενας οδηγός για την πρώτη σας επίσκεψη στους Γρίφους του chess.gr
Ο Γρίφος της ημέρας έγινε πολύ πιο αγαπητός απ' όσο περιμέναμε — και το αίτημα που ακούσαμε ξανά και ξανά ήταν το ίδιο: περισσότερους γρίφους, στο δικό μου επίπεδο. Η ενότητα Γρίφοι ανά επίπεδο είναι η απάντηση: 280.000 γρίφοι τακτικής, μοιρασμένοι σε επτά επίπεδα, από το πρώτο ματ σε μία κίνηση ως τους συνδυασμούς των μαιτρ.
Θα τα βρείτε στο μενού Εκπαίδευση → Γρίφοι ανά επίπεδο και από τη σελίδα του Γρίφου της ημέρας.
Τα επτά επίπεδα
Κάθε γρίφος έχει μια βαθμολογία δυσκολίας, που προκύπτει από το πόσοι παίκτες τον έλυσαν και πόσοι όχι. Τα επίπεδα κόβονται εκεί όπου αλλάζει ο χαρακτήρας των γρίφων:
- Πρώτη επαφή με το σκάκι (κάτω από 700) — σχεδόν μόνο ματ, τα περισσότερα σε μία κίνηση.
- Αρχάριος (700–1000) — ματ σε μία ή δύο κινήσεις, και τα πρώτα πιρούνια.
- Εύκολα (1000–1300) — διπλές επιθέσεις, καρφώματα, αποκαλύψεις.
- Μεσαία (1300–1600) — μπαίνουν οι θυσίες και οι απομακρύνσεις· δύο με τρεις κινήσεις.
- Δύσκολα (1600–1900) — μακρύτεροι συνδυασμοί, οι πρώτες αμυντικές κινήσεις.
- Expert (1900–2200) — ήσυχες κινήσεις, άμυνα, φινάλε.
- Master (2200 και πάνω) — τρεις έως έξι κινήσεις, και σπάνια ματ.
Μία διευκρίνιση που γλιτώνει απογοητεύσεις: η βαθμολογία ενός γρίφου δεν είναι η βαθμολογία Elo ενός παίκτη. Ένας γρίφος των 1000 είναι απλός για όποιον παίζει σε σύλλογο. Αν δεν ξέρετε από πού να ξεκινήσετε, το Βρες το επίπεδό σου (πιο κάτω) το αποφασίζει για εσάς.
Ένας γρίφος, βήμα προς βήμα
Ανοίξτε ένα επίπεδο, και η σκακιέρα εμφανίζεται με έναν γρίφο έτοιμο. Προσέξτε το πρώτο δευτερόλεπτο: ο αντίπαλος παίζει πρώτος. Η σκακιέρα δείχνει τη θέση, κάνει την κίνηση του αντιπάλου — αυτή που δημιούργησε την ευκαιρία — και μετά σας δίνει τη σειρά. Η σκακιέρα είναι πάντα γυρισμένη προς τη δική σας πλευρά, και πάνω δεξιά γράφει ποιος παίζει.

Για να παίξετε, πατάτε το κομμάτι και μετά το τετράγωνο όπου θέλετε να πάει· οι τελείες δείχνουν πού μπορεί να κινηθεί. Με ποντίκι μπορείτε και να το σύρετε: το κομμάτι σηκώνεται και ακολουθεί τον κέρσορα ως το τετράγωνο που το αφήνετε. Όποιος προτιμά το πληκτρολόγιο, κινείται με τα βελάκια και επιλέγει με Enter.
Αν ο γρίφος έχει περισσότερες από μία κινήσεις, η σκακιέρα απαντά μόνη της για τον αντίπαλο μετά από κάθε σωστή δική σας και συνεχίζετε.
«Βοήθεια»: πρώτα η ιδέα, μετά το κομμάτι
Κολλήσατε; Το κουμπί Βοήθεια δεν σας δίνει τη λύση — σας δίνει μια ώθηση, σε δύο βήματα.
Το πρώτο πάτημα λέει με λέξεις ποια ιδέα κρύβει ο γρίφος: «Ματ σε 2 κινήσεις», «Διπλή επίθεση (πιρούνι)», «Κάρφωμα ή σούβλισμα», «Αποκάλυψη», «Απομάκρυνση», «Αφύλακτο ή παγιδευμένο κομμάτι», «Προαγωγή», «Θυσία», «Ήσυχη κίνηση». Σε μερικούς γρίφους των ψηλότερων επιπέδων, όπου δεν υπάρχει ένα όνομα για το μοτίβο, η βοήθεια σάς λέει πώς αρχίζει η λύση: με σαχ, με αιχμαλωσία ή με ήσυχη κίνηση.

Το δεύτερο πάτημα φωτίζει το κομμάτι που πρέπει να κινήσετε, μαζί με τα τετράγωνα όπου μπορεί να πάει. Από εκεί και πέρα, η κίνηση είναι δική σας.
Αν πάλι δεν βγαίνει, το Δείξε τη λύση παίζει ολόκληρη τη λύση πάνω στη σκακιέρα, κίνηση-κίνηση.
Όταν η κίνηση είναι λάθος
Μια λάθος κίνηση δεν τελειώνει τον γρίφο. Η σκακιέρα την παίρνει πίσω, σας γράφει «Δεν είναι αυτή — δοκίμασε ξανά», και συνεχίζετε να ψάχνετε.
Όταν βρείτε τη λύση, εμφανίζεται το Σωστά! ✓, και ο γρίφος καταγράφεται με έναν από τρεις τρόπους:
- σωστά — τον λύσατε με την πρώτη, χωρίς βοήθεια·
- με βοήθεια — τον λύσατε, αλλά πατήσατε «Βοήθεια»·
- με λάθος — κάνατε κάποια λάθος κίνηση, ή πατήσατε «Δείξε τη λύση».
Κάτω από τα κουμπιά βλέπετε τον απολογισμό σας στο επίπεδο: πόσους λύσατε σωστά, πόσους με βοήθεια, πόσους με λάθος.

Μετά πατάτε Επόμενος γρίφος →. Αν δεν θέλετε να το πατάτε κάθε φορά, ενεργοποιήστε την Αυτόματη συνέχεια ακριβώς από κάτω: μόλις λύσετε έναν γρίφο, σε ένα δευτερόλεπτο εμφανίζεται ο επόμενος. Αν ο γρίφος τελείωσε με λάθος, δεν προχωράει μόνη της — σας αφήνει χρόνο να δείτε τη λύση.
Τα κουμπιά ◀ ▶ κάτω από τη σκακιέρα και οι κινήσεις της λύσης σάς αφήνουν να ξαναδείτε τον γρίφο βήμα προς βήμα. Και το Δες την παρτίδα ανοίγει την πραγματική παρτίδα από την οποία προήλθε ο γρίφος.
Η δική σας σκακιέρα: «Εμφάνιση»
Κάτω από τα κουμπιά υπάρχει ένα πτυσσόμενο Εμφάνιση. Εκεί διαλέγετε σκακιέρα — μονόχρωμες ή με υφή ξύλου και μαρμάρου —, κομμάτια, και αν θέλετε συντεταγμένες (a–h, 1–8) γύρω από τη σκακιέρα. Η αλλαγή γίνεται αμέσως, χωρίς να χαθεί ο γρίφος που λύνετε, και το Επαναφορά σας γυρίζει στην εμφάνιση του chess.gr.

Τρεις ακόμη τρόποι να παίξετε
Η Ελεύθερη εξάσκηση — ένα επίπεδο και γρίφοι χωρίς τέλος — είναι αυτό που είδαμε ως τώρα. Στην αρχική σελίδα της ενότητας, κάτω από τα επίπεδα, υπάρχουν άλλοι τρεις τρόποι. Και στους τρεις, το «Επόμενος γρίφος →» εμφανίζεται μόνο όταν τελειώσει ο γρίφος: δεν γίνεται να προσπεράσετε έναν δύσκολο.
Βρες το επίπεδό σου
Δέκα γρίφοι που προσαρμόζονται σε εσάς. Ο πρώτος είναι από το «Εύκολα»· κάθε σωστή λύση ανεβάζει τον επόμενο ένα επίπεδο, κάθε λάθος τον κατεβάζει και μια λύση με βοήθεια τον κρατά στο ίδιο. Στο τέλος σας προτείνεται το επίπεδο στο οποίο «κάθισε» η προσπάθειά σας — όχι η κορυφή ενός τυχερού σερί.
Η σκάλα
Διαλέγετε από πού ξεκινάτε. Τρεις σωστές λύσεις στη σειρά σάς ανεβάζουν ένα επίπεδο, δύο λάθη στη σειρά σάς κατεβάζουν. Μια λύση με βοήθεια ούτε μετράει ούτε χαλάει το σερί σας. Πάνω από τη σκακιέρα βλέπετε πάντα πού βρίσκεστε: το επίπεδο, το σερί προς την επόμενη ανάβαση και το καλύτερο επίπεδο που έχετε φτάσει.

Πόσους λύνεις;
Διαλέγετε επίπεδο και πόσους γρίφους — 5, 10, 20 ή 50 — και πατάτε Ξεκίνα.
Κάθε γρίφος μετράει έναν βαθμό αν τον λύσετε σωστά, μισό αν χρειαστήκατε βοήθεια, και μηδέν αν έγινε λάθος. Στο τέλος παίρνετε το σκορ σας, και μπορείτε να ξαναπαίξετε με ένα κλικ.
Στο κινητό
Όλα δουλεύουν και στο κινητό: η σκακιέρα πιάνει όλο το πλάτος της οθόνης και τα κουμπιά μπαίνουν από κάτω. Στην αφή, κινείτε με δύο πατήματα — στο κομμάτι και μετά στο τετράγωνο —, ώστε η σελίδα να κυλάει κανονικά όταν σέρνετε το δάχτυλο.

Πού κρατιέται η πρόοδός σας
Ο απολογισμός σας, η σκακιέρα που διαλέξατε και η Αυτόματη συνέχεια κρατιούνται σε αυτή τη συσκευή, στον browser σας — τίποτα δεν στέλνεται και τίποτα δεν χρειάζεται λογαριασμό. Αυτό σημαίνει και ότι σε άλλη συσκευή ξεκινάτε από την αρχή και ότι αν καθαρίσετε τα δεδομένα του browser, ο απολογισμός χάνεται. Η συσκευή θυμάται επίσης ποιους γρίφους είδατε πρόσφατα, ώστε να μη σας ξαναβγαίνουν. Όλα αυτά θα αλλάξουν όταν υλοποιήσουμε user accounts στο site.
Από πού έρχονται οι γρίφοι
Όλοι οι γρίφοι προέρχονται από την ανοιχτή βάση γρίφων του Lichess, που διατίθεται ελεύθερα με άδεια CC0, και ο καθένας είναι παρμένος από μια πραγματική παρτίδα. Από τα έξι εκατομμύρια της βάσης κρατήσαμε όσους έχουν παιχτεί αρκετές φορές ώστε η δυσκολία τους να είναι αξιόπιστη και που άρεσαν στους παίκτες — και από αυτούς, 40.000 σε κάθε επίπεδο.
Καλή λύση!